Rakamlar değil, gerçek kazanç önemli!
SEDAT YALÇIN’DAN TİCARET BAKANLIĞI’NA 2027 BÜTÇESİ İÇİN 10 KRİTİK SORU: “İHRACAT ARTIYORSA TÜRKİYE’NİN KASASINA NE KALIYOR?”
Anahtar Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Kalkınma Politikaları Başkanı Sedat Yalçın, Ticaret Bakanlığı’nın 2027 yılı bütçesine ilişkin değerlendirmelerini ve yanıt bekleyen 10 kritik sorusunu kamuoyuyla paylaştı. İhracatın gerçek döviz kazancından KOBİ’lerin sorunlarına, gümrük denetimlerinden tüketici mağduriyetlerine, Avrupa Birliği politikalarından çocukların oyun içi harcamalarına kadar birçok başlıkta hükümete hesap verebilirlik çağrısı yapan Yalçın, “Başarı; net döviz kazancı, yerli katma değer, korunan istihdam, KOBİ’lerin rekabet gücü ve giderilen tüketici mağduriyetleriyle ölçülmelidir” dedi.
Anahtar Parti Genel Başkan Yardımcısı ve Kalkınma Politikaları Başkanı Sedat Yalçın, Ticaret Bakanlığı’nın 2027 yılı bütçesine ilişkin kapsamlı değerlendirmesini kamuoyuyla paylaştı.
Türkiye’nin ticaret ve kalkınma politikalarının yalnızca ihracat rakamları üzerinden değerlendirilmesinin yeterli olmayacağını vurgulayan Yalçın, ekonomik başarının gerçek ölçütünün ülkeye kalan net döviz kazancı, yerli üretimdeki katma değer, istihdamın korunması ve işletmelerin rekabet gücü olması gerektiğine dikkat çekti.
Yalçın, Ticaret Bakanlığı’nın bütçe politikalarının sonuçlarının somut verilerle ortaya konulması gerektiğini belirterek 10 temel başlıkta kritik sorular yöneltti.
“HER 1 TL DESTEK KAÇ TL NET DÖVİZ KAZANDIRIYOR?”
Yalçın’ın ilk gündem maddesi, ihracat desteklerinin Türkiye ekonomisine gerçek katkısı oldu.
Verilen her 1 TL desteğin ne kadar ilave net döviz kazancı sağladığının açıklanmasını isteyen Yalçın, KOBİ’lerin desteklerden aldığı payın, ödeme bekleyen destek tutarlarının ve ortalama ödeme sürelerinin kamuoyuyla paylaşılması gerektiğini belirtti.
İhracat artarken dış ticaret açığının ve sektörlerin ithalata bağımlılığının nasıl azaltılacağının da açıklanmasını isteyen Yalçın, ihracat artışının miktar, fiyat ve parite kaynaklı bileşenlerinin ayrıştırılması gerektiğini vurguladı.
AB İLE TİCARETTE TÜRKİYE’NİN ÇIKARLARI KORUNUYOR MU?
Avrupa Birliği, Serbest Ticaret Anlaşmaları ve gündemdeki “Made in Europe” sürecine de dikkat çeken Yalçın; elektrikli araç, batarya, çelik ve temiz teknolojiler gibi stratejik sektörlerde Türkiye’nin hangi yazılı güvenceleri aldığını sorguladı.
Gümrük Birliği’nin güncellenmesine ilişkin takvimin açıklanmasını isteyen Yalçın, AB’nin üçüncü ülkelerle yaptığı serbest ticaret anlaşmalarından kaynaklanan asimetrilerin ne ölçüde giderildiğinin de ortaya konulması gerektiğini ifade etti.
REKABET GÜCÜNÜ KAYBEDEN SEKTÖRLER İÇİN NE YAPILIYOR?
Sanayide ve ihracatçı sektörlerde yaşanan rekabet kaybını gündeme taşıyan Yalçın, destek alan firmaların üretim ve istihdam performanslarının takip edilip edilmediğini sordu.
Kapanan, küçülen veya üretimini yurt dışına taşıyan işletmelerin durumunun incelenmesi gerektiğini belirten Yalçın; finansman, enerji, işçilik, lojistik ve döviz kuru etkilerinin ayrı ayrı değerlendirilmesini istedi.
İthalat politikaları ve Dahilde İşleme Rejimi’nin (DİR) yerli üretime katkısını da sorgulayan Yalçın, kapatılmış DİR belgelerinde gerçekleşen ithalat, ihracat, yerli girdi ve net döviz kazancı verilerinin açıklanmasını talep etti. Taahhüt ihlalleri ve usulsüz iç piyasa satışlarından doğan alacakların ne kadarının tahsil edildiğinin de yanıtlanmasını istedi.
KOOPERATİFLER ÜRETİCİYE VE TÜKETİCİYE NE KAZANDIRDI?
Kooperatifçilik Stratejisi’ni de değerlendiren Yalçın, kooperatiflerin ürün alımı, işleme, markalaşma ve ihracattaki payının ne ölçüde arttığının açıklanmasını istedi.
Üreticinin reel geliri, ödeme süreleri, pazarlık gücü ve tüketici fiyatları üzerindeki etkinin somut verilerle ortaya konulması gerektiğini belirten Yalçın, Hollanda’daki üretici ortaklı profesyonel pazarlama modeliyle Türkiye’deki uygulamaların karşılaştırılmasını istedi.
Hedeflerin gerisinde kalan alanlar için bütçesi ve takvimi belirlenmiş bir düzeltici yol haritası bulunup bulunmadığını da gündeme getirdi.
HİZMET İHRACATINDA TÜRKİYE’NİN KASASINA NE KALIYOR?
Yazılım, mühendislik, sağlık ve eğitim gibi alanlardaki hizmet ihracatının yanı sıra reeksport ve transit ticarette Türkiye’nin elde ettiği gerçek gelirin açıklanmasını isteyen Yalçın, yabancı platform, lisans ve diğer dış ödemeler düşüldükten sonra ülkeye kalan net kazancın ortaya konulması gerektiğini söyledi.
Bu alanlarda yaratılan nitelikli istihdamın da değerlendirilmesini isteyen Yalçın, ticaret politikalarının yalnızca brüt gelir üzerinden ölçülemeyeceğine dikkat çekti.
GÜMRÜK DENETİMLERİNDE VERGİ KAYBI NE KADAR?
Kaçakçılık ve gümrük denetimlerine ilişkin de önemli sorular yönelten Yalçın; eksik kıymet beyanı, yanlış menşe, hatalı tarife uygulamaları ve muafiyet suiistimallerinden kaynaklanan vergi kayıplarının açıklanmasını istedi.
Riskli işlemlerin tespit başarısının yanı sıra kayıtlı işletmelerin gümrüklerde bekleme sürelerinin nasıl değiştiğinin de değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.
TÜKETİCİ MAĞDURİYETLERİ NEDEN SONUÇ ODAKLI TAKİP EDİLMİYOR?
Tüketici hakları ve servis mağduriyetlerini de gündeme taşıyan Yalçın, şikâyetlerin çözüm süreleri, tüketicilere iade edilen tutarlar ve tüketici hakem heyeti kararlarına uyum oranlarının açıklanmasını istedi.
Özellikle tekrarlanan arızalar ve tüketiciyle servisler arasında sıkça yaşanan “kullanıcı hatası” ihtilaflarının nasıl takip edildiğinin ortaya konulması gerektiğini vurguladı.
ÇOCUKLARIN OYUN HARCAMALARI VE AİLE BÜTÇESİ NASIL KORUNACAK?
Yalçın’ın dikkat çektiği başlıklardan biri de dijital oyunlardaki harcamalar ve çocukların tüketici olarak korunması oldu.
Çocukların oyun içi harcamalarının, izinsiz ödeme işlemlerinin ve iade şikâyetlerinin ölçülüp ölçülmediğini soran Yalçın; ebeveyn onayı, harcama sınırı ve aldatıcı reklamlara karşı alınan önlemlerin sonuçlarının açıklanmasını istedi.
YALÇIN’DAN 2027 BÜTÇESİ İÇİN HESAP VEREBİLİRLİK ÇAĞRISI
Sedat Yalçın’ın değerlendirmeleri, Türkiye’nin ticaret politikalarında rakamsal büyümenin ötesine geçilmesi ve ekonomik kazanımların toplumun bütün kesimlerine yansıtılması gerektiği mesajını taşıdı.
Yalçın’ın ortaya koyduğu 10 soru; ihracatın niteliğinden yerli üretimin güçlendirilmesine, sanayicinin rekabet mücadelesinden tüketicinin korunmasına kadar Ticaret Bakanlığı’nın 2027 bütçesinde yanıt bekleyen önemli başlıkları gündeme taşıdı.
Yalçın’ın temel yaklaşımı ise net: Türkiye’nin ticaretteki başarısı yalnızca ne kadar ihracat yaptığıyla değil, bu ticaretten ülkeye ne kadar net döviz kaldığı, ne kadar yerli katma değer üretildiği, kaç istihdamın korunduğu ve vatandaşın ne ölçüde kazançlı çıktığıyla ölçülmeli.
