625 Yıllık Tarih Suların Kıyısında: Valide Sultan Camii Tehdit Altında

Bursa’da Şubat ayında etkisini artıran yoğun yağışlar ve yüksek kesimlerdeki kar erimeleri, kentin doğal ve tarihi mirasını aynı anda zorlayan bir tabloyu ortaya çıkardı. Özellikle Karacabey ilçesine bağlı Uluabat Mahallesi’nde bulunan 625 yıllık Valide Sultan Camii, yükselen göl suları nedeniyle taşkın tehdidiyle karşı karşıya kaldı. Tarihi caminin bahçesi tamamen su altında kalırken, suların merdiven basamaklarına kadar dayanması endişeleri artırdı.

Şubat Ayında Rekor Yağış

Meteorolojik verilere göre Bursa genelinde uzun yıllar Şubat ayı ortalaması metrekareye yaklaşık 75 kilogram seviyesindeyken, bu yıl ayın henüz 25’i itibarıyla 105 kilogram yağış kaydedildi. Karacabey’de ise yağış miktarı yaklaşık 100 kilogramı buldu.

Öte yandan Uludağ’da erimeler yaşanmasına rağmen kar kalınlığı bugün itibarıyla 168 santimetre seviyesine ulaştı. Bu durum, hava sıcaklıklarının artmasıyla birlikte yeni bir erime dalgası riskini de beraberinde getiriyor.

Uluabat Gölü Taştı, Alan Genişledi

Yağışlar ve Uludağ eteklerinden gelen kar sularının etkisiyle Uluabat Gölü’nün su seviyesi metrelerce yükseldi. Gölün kapladığı alan genişlerken, fazla suları Marmara Denizi’ne taşıyan Çapraz Çayı da son yılların en yüksek debisiyle akmaya başladı.

Ancak artan debi, göl çevresindeki yerleşim alanlarında taşkın riskini artırdı. En kritik noktalardan biri ise göl kıyısındaki Uluabat Mahallesi oldu.

625 Yıllık Eser Tehlikede

Uluabat Mahallesi Muhtarı Ramazan Hamamcı, caminin tarihi ve kültürel önemine dikkat çekerek şu bilgileri paylaştı:

“Valide Sultan Camii, Orhangazi’nin annesi adına yapılmış 625 yıllık bir eser. Bursa’daki Orhan Gazi Camii’nin artan taşlarından inşa edilmiş tarihi bir mekân. Gözümüz gibi bakıyoruz.”

Hamamcı, hayatı boyunca Uluabat Gölü çevresinde yaşadığını belirterek, “Bu çayda ve gölde böylesini hiç görmedik” dedi. Daha önce de taşkınlar yaşandığını ancak bu seviyenin istisnai olduğunu ifade eden Hamamcı, tarım arazilerinin su altında kaldığını ve caminin bahçe girişinin tamamen kapandığını söyledi.

Suların merdivenlerin ikinci basamağına kadar yükseldiğini belirten Hamamcı, “Az daha yükselse caminin içine girecek. 625 yıllık cami tarihinde böyle bir duruma nadiren şahit olmuştur” diyerek tehlikenin boyutunu ortaya koydu.

Tarım Alanları ve Sosyal Yaşam Etkilendi

Yaz aylarında cemaatin gölgesinde oturarak namaz vaktini beklediği ağaçların dahi sular altında kaldığını belirten mahalle sakinleri, göldeki yükselişin sürmesi halinde hem tarihi yapının hem de yerleşim alanlarının risk altına gireceğini dile getiriyor.

Hamamcı, “Su artık boğaza doğru akmaya başladı. Şimdilik durum kontrol altında gibi görünüyor. Ancak boğaz tarafından geri basma olursa tablo ağırlaşabilir” uyarısında bulundu.

Uzmanlar Ne Diyor?

Uzmanlar, iklim değişikliğinin etkisiyle kısa süreli ancak yoğun yağışların daha sık görüldüğüne dikkat çekiyor. Kar erimesiyle birleşen bu yağışlar, kapalı havza niteliğindeki göllerde ani su seviyesi artışlarına yol açabiliyor.

Uluabat Gölü çevresindeki tarihi ve tarımsal alanların korunması için;

• Taşkın erken uyarı sistemlerinin güçlendirilmesi,

• Çapraz Çayı’nın debi yönetiminin düzenli izlenmesi,

• Tarihi yapıların çevresinde koruyucu drenaj ve set sistemlerinin gözden geçirilmesi

gerektiği ifade ediliyor.

Tarih ve Doğa Arasında İnce Çizgi

Bursa’nın doğal su dengesi ile yüzyıllık tarihi mirası arasında hassas bir denge bulunuyor. Şubat ayındaki rekor yağışlar, bu dengenin ne kadar kırılgan olduğunu bir kez daha gösterdi.

Şimdilik sular caminin içine ulaşmış değil. Ancak yağışların devam etmesi veya ani sıcaklık artışıyla kar erimelerinin hızlanması halinde, 625 yıllık bu tarihi mirasın ciddi bir sınavla karşı karşıya kalabileceği belirtiliyor.

Uluabat Mahallesi’nde gözler şimdi hem gökyüzünde hem de göl seviyesinde.